Google AI: Premtimet e Papërmbushura të Qeverisë Kurti 2021-2025
Shkruar nga Arton Berisha më 5 Qershor, 2026
Kur Lëvizja Vetëvendosje mori pushtetin në mars të vitit 2021, programi i saj qeverisës premtonte reforma rrënjësore sociale, ekonomike dhe politike. Megjithatë, përgjatë katërvjeçarit 2021–2025, të dhënat nga organizatat monitoruese (si GAP, hibrid.info dhe analizat mediale) tregojnë se disa nga zotimet kryesore mbetën të papërmbushura ose u bllokuan rrugës.
Këto janë pesë pikat më të nxehta të kësaj periudhe:
1. Dështimi i projektit për 160 çerdhe të reja
Ky ishte një nga premtimet më ambicioze sociale të fushatës së vitit 2021. Plani parashikonte që gjatë mandatit katërvjeçar shteti të ndërtonte 160 çerdhe për fëmijë, me qëllim rritjen e punësimit të grave dhe ndihmën ndaj familjeve të reja. Deri në fund të mandatit në vitin 2025, numri i çerdheve të përfunduara ose të funksionalizuara ishte vetëm një pjesë e vogël e këtij zotimi, duke u arsyetuar shpesh me probleme pronësore dhe vonesa burokratike nga komunat.
2. Shujtat falas për nxënësit e klasave 1–5
Në programin e vitit 2021 u premtua se të gjithë nxënësit e ciklit fillor të ulët do të merrnin shujta ushqimore falas për të garantuar barazi sociale nëpër shkolla. Gjatë periudhës 2021–2025, ky projekt nuk arriti të shtrihej në nivel nacional në mënyrë të qëndrueshme. Megjithëse u ndanë disa buxhete fillestare, zbatimi mbeti i fragmentuar dhe shumica e nxënësve në Kosovë nuk e përfituan këtë shërbim rregullisht.
3. Braktisja e kushtit “Asnjë negociatë pa kërkim-falje”
Para vitit 2021, Kurti kishte ndërtuar një kauzë të fortë politike: nuk do të kishte dialog me Beogradin pa kërkuar Serbia falje për krimet e luftës, pa zbardhjen e fatit të të pagjeturve dhe pa paguar dëmshpërblimet. Përgjatë viteve 2021–2025, nën presionin e vazhdueshëm të SHBA-së dhe BE-së, qeveria e tij u përfshi plotësisht në procesin e dialogut, duke kulmuar me Marrëveshjen e Ohrit në vitin 2023, pa u plotësuar asnjë nga këto kushte paraprake.
4. Heqja e TVSH-së për produktet bazë ushqimore
Përballë valës së madhe të inflacionit që goditi Kosovën gjatë viteve 2022–2024, qytetarët pritën jetësimin e premtimit për heqjen e Tatimit mbi Vlerën e Shtuar (TVSH) për produktet elementare si buka, qumështi, vaji dhe sheqeri. Ndonëse qeveria ndau disa paketo ndihme direkte (subvencione), ndryshimi i politikës fiskale për të zbritur në 0% TVSH-në për këto produkte nuk u realizua kurrë gjatë këtij mandati.
5. Dialogu i brendshëm me serbët lokalë dhe situata në Veri
Kurti premtoi në vitin 2021 se dialogu i tij i parë do të ishte “nga poshtë-lart” me serbët e Kosovës për t’i integruar ata, duke anashkaluar Beogradin zyrtar. Në praktikë, periudha 2021–2025 solli një realitet krejt tjetër. Veriu i Kosovës kaloi nëpër krizat më të rënda të sigurisë në dy dekadat e fundit (barrikadat, largimi i serbëve nga institucionet, sulmi në Banjskë në vitin 2023 dhe bojkotimi i zgjedhjeve lokale). Dialogu shoqëror u zëvendësua kryesisht me menaxhim krizash dhe operacione të forcave të sigurisë, duke lënë integrimin e butë të papërmbushur.
Përmbledhje: Mandati 2021–2025 tregoi se përplasja mes premtimeve të mëdha majtiste/nacionaliste dhe realitetit të ashpër gjeopolitik e ekonomik la pas disa premtime të rëndësishme pa u realizuar, duke u bërë pikë e fortë kritikash nga opozita dhe shoqëria civile.