Sipas Google AI, Konsolidimi dhe Bilanci Ekonomik janë arritjet e Qeverisë Kurti 2021-2025

Mandati i dytë i Albin Kurtit si Kryeministër shënoi një moment historik për jetën politike në Kosovë, duke u bërë qeveria e parë që nga shpallja e pavarësisë që e çoi deri në fund mandatin e saj të plotë katërvjeçar kushtetues. Sipas raporteve të institucioneve financiare ndërkombëtare si Fondi Monetar Ndërkombëtar (FMN) dhe Banka Botërore, si dhe të dhënave të prezantuara në mbyllje të këtij cikli qeverisës, bilanci i këtij mandati mund të ndahet në disa shtylla kryesore:

1. Zhvillimi Makroekonomik dhe “Arritja e 10 Miliardëshit”

Sipas të dhënave zyrtare dhe konferencave përmbledhëse, ekonomia e Kosovës gjatë këtij mandati shënoi një rritje totale prej rreth 30% krahasuar me vitin 2021, me një rritje mesatare vjetore të BPV-së (Prodhimit të Brendshëm Bruto) prej rreth 6.6%.

• Historiku i Bruto Produktit: Viti 2024 hyri në historinë ekonomike të vendit si viti ku ekonomia e Kosovës arriti për herë të parë vlerën e 10 miliardë eurove.

  Mesazhi.com

• Raporti tregtar: Eksportet e Kosovës pothuajse u dyfishuan, duke përmirësuar raportin e ndjeshëm eksport-import nga 1 me 9 sa ishte në fillim të mandatit, në rreth 1 me 6.

  Zëri

• Investimet e Huaja Direkte (IHD): Mesatarja vjetore e investimeve të huaja arriti në rreth 664 milionë euro, shifër kjo dy herë më e lartë se mesatarja e dekadës së kaluar.

2. Konsolidimi Fiskal dhe Borxhi Publik

Kosova u vlerësua nga FMN-ja për një njërën nga konsolidimet më të forta fiskale në mesin e ekonomive në zhvillim në Evropë.

• Deficiti fiskal u ul në nivele minimale (0.2% e BPV-së).

• Borxhi publik u mbajt në rreth 17.5% të BPV-së, duke mbetur niveli më i ulët në të gjithë rajonin e Ballkanit Perëndimor.

• Në vitin 2023, Kosova mori për herë të parë vlerësimin e parë sovran të kreditit (sovereign credit rating), gjë që hapi dritën e gjelbër për investitorët e huaj, dhe në vitin 2025 u bë zyrtarisht donatore në Asociacionin Ndërkombëtar për Zhvillim (IDA) të Bankës Botërore.

3. Punësimi dhe Formalizimi i Tregut

Një nga shtyllat e premtuara ishte luftimi i ekonomisë joformale dhe hapja e vendeve të punës. Sipas raporteve ndërkombëtare të monitorimit (si BTI Transformation Index), shkalla e papunësisë së përgjithshme shënoi rënie drastike nga 20.4% në vitin 2021, në rreth 10.9% në vitin 2023, e shoqëruar me një rritje të vazhdueshme të punësimit formal nëpërmjet platformave shtetërore të subvencionimit si “Superpuna”.

4. Energjia dhe Integrimi i Veriut në Sistem

Në sektorin e energjisë, qeveria arriti të zbatojë pas shumë vitesh Udhërrëfyesin për Energjinë (Energy Roadmap) në komunat veriore të Kosovës. Me nënshkrimin e kontratës ndërmjet KEDS dhe kompanisë Elektrosever, u mundësua që nga janari i vitit 2024 të fillojë faturimi dhe pagesa e rrymës edhe në katër komunat në veri të vendit, duke i dhënë fund humbjeve milionëshe që mbuloheshin nga buxheti i shtetit.

5. Arritjet Ndërkombëtare dhe Sociale

• Liberalizimi i Vizave: Ndonëse si proces i stërzgjatur ndër vite, gjatë këtij mandati (më 1 janar 2024), qytetarët e Kosovës më në fund fituan të drejtën e lëvizjes së lirë pa viza në zonën Schengen.

  Albanian Post

• Arsimi Falas: U jetësua vendimi për arsim të lartë publik falas (nivelet Bachelor dhe Master), duke hequr pagesat e semestrave për studentët.

• Politikat Sociale: U shtrinë skemat e shtesave për fëmijët (për herë të parë në Kosovë) dhe mbështetja direkte e rregullt për nënat lehonë.

Shënim mbi Sfidat e Mandatit: Raportet publike (si ai i Freedom House dhe GLPS) theksojnë se përkundër këtyre sukseseve ekonomike dhe stabilitetit institucional, qeveria u përball me sfida të mëdha në realizimin e plotë të reformës në drejtësi (siç ishte procesi i Vetting-ut dhe rrëzimi i Ligjit për Byronë e Konfiskimit nga Gjykata Kushtetuese), si dhe me tensione të larta politike e gjeopolitike në veri të vendit gjatë vitit 2023.